Uzun Yola Çıkmadan Önce Araç Kontrol Listesi

Bayram arifesi, akşam saatleri. Bagaj yarı yarıya doldu, sabah erkenden Antalya yoluna çıkılacak ve araçtan birkaç gündür duyulan bir ses geliyor. O saatte yapılabilecek pek bir şey kalmaz.

Şehir içinde günde yarım saat kullanılan bir araç; bagaj dolu, dört kişi ve klima sonuna kadar açıkken Toroslar’ı tırmanırken bambaşka bir yük altındadır. Ankara trafiğinde hiç belli olmayan küçük bir eksik, tam da bu yükte ortaya çıkar. Aşağıdaki liste daha çok yaz tatilleri ve ılık mevsim yolculukları düşünülerek hazırlandı. Karlı yol, zincir ve geçit hazırlığı için kışın uzun yol ve kar zinciri yazımıza göz atın.

Çıkmadan bir hafta önce: kontrol listesi

Kontrolleri yola çıkacağınız sabaha bırakmayın. Birkaç gün önceden bakarsanız, bir sorun çıktığında çözmek için zamanınız olur.

1. Lastik basıncı ve lastiklerin durumu
2. Stepne ya da lastik tamir kiti
3. Motor yağı, soğutma suyu, fren hidroliği ve cam suyu
4. Frenler
5. Farlar, stop lambaları ve sinyaller
6. Silecekler
7. Akü
8. Klima
9. Bakım zamanı ve uyarı lambaları

Lastikler: yüklü araç için ayrı değer

Uzun yolda en çok yükü lastikler taşır. Basıncı, lastikler soğukken, yani yola çıkmadan önce ölçün. Birçok aracın kapı kenarındaki etikette ya da kullanım kılavuzunda normal ve tam yüklü kullanım için ayrı basınç değerleri bulunur. Bagaj dolu ve araç kalabalıksa yüklü değeri kullanın.

• Düşük basınç lastiği ısıtır, tüketimi artırır ve yüksek hızda tehlikelidir.
• Diş derinliğine, yanaklarda şişlik veya kesik olup olmadığına bakın.
• Kenarlarda düzensiz aşınma varsa rot ayarını yolculuktan önce kontrol ettirin.

Lastiğin değişim zamanının gelip gelmediğini lastik ne zaman değişir yazımızdan kontrol edebilirsiniz.

Stepneye de bakın

Stepne çoğu zaman en son hatırlanan lastiktir. Basıncını kontrol edin, yaşına bakın; kriko ve bijon anahtarının bagajda olduğundan emin olun. Stepnesi olmayan araçlarda lastik tamir kitindeki sıvının son kullanma tarihine bakın.

Yağ ve sıvılar

Aracı düz bir zeminde, motor soğukken kontrol edin:

• Motor yağı: seviye çubuktaki iki işaret arasında olmalı. Bakım zamanı yaklaşıyorsa yolculuktan önce yaptırmak mantıklıdır; aralıklar için motor yağı ne zaman değişir yazımıza bakabilirsiniz.
• Soğutma suyu: yedek depodaki seviye işaretler arasında olmalı. Sık sık eksiliyorsa bir kaçak olabilir. Ayrıntılar için antifriz yazımıza bakabilirsiniz.
• Fren hidroliği: seviyenin düşmesi balata aşınmasına ya da kaçağa işaret edebilir.
• Cam suyu: yazın böcekler camı çabuk kirletir; depoyu doldurun.

Frenler, farlar ve silecekler

Yüklü bir araç daha geç durur; frenlerin sağlıklı olması bu yüzden daha da önemlidir. Frenlerken gıcırtı, titreme ya da aracın bir yana çekmesi varsa yola çıkmadan baktırın. Belirtileri fren balatası yazımızda anlattık.

Farları, stop lambalarını, sinyalleri ve geri vites lambasını birinin yardımıyla kontrol edin. Araç yüklendiğinde arkası çöker ve farlar yukarı bakabilir; far yüksekliği ayarı olan araçlarda bu ayarı yüke göre düzenleyin. Silecek lastikleri çizgi bırakıyorsa, yaz yağmurunda görüşünüz kısıtlanmadan değiştirin.

Akü ve klima

Akü sorunları yalnızca kışa özgü değildir; aşırı sıcak da akünün yıpranmasını hızlandırır. Marş ağır dönüyorsa ya da akü birkaç yaşını geçtiyse test ettirin. Seçim için akü nasıl seçilir yazımıza bakabilirsiniz. Kutup başlarında oksitlenme varsa temizletin ve bağlantıların sıkı olduğundan emin olun.

Saatlerce sürecek bir yaz yolculuğunda klimanın zayıf soğutması hem konforu hem dikkatinizi etkiler. Klima eskisi gibi soğutmuyorsa sebeplerini klima bakımı yazımızda anlattık.

Bakım zamanı ve uyarı lambaları

Bakım tarihi ya da kilometresi yolculuk süresince dolacaksa, bakımı tatil dönüşüne bırakmak yerine yola çıkmadan yaptırmak daha rahattır. Gösterge panelinde sürekli yanan bir lamba varsa, “bir haftadır yanıyor ama araç gayet iyi gidiyor” diye yola çıkmayın; şehir içinde sorun çıkarmayan bir arıza, yüklü araçla saatlerce süren yolculukta büyüyebilir. Son zamanlarda duymaya başladığınız bir ses, titreme ya da yanık kokusu varsa bunu da kontrole giderken anlatın. Usta için en değerli bilgi, sizin araçta fark ettiğiniz küçük değişikliklerdir. Genel kontroller için Mekanik Bakım sayfamıza göz atabilirsiniz.

Yük dağılımı ve tavan yükü

• Ağır eşyaları bagajın en altına ve arka koltuğa yakın yerleştirin.
• Kabinde, ani frenlemede savrulabilecek ağır ve serbest eşya bırakmayın.
• Arka camın görüşünü kapatacak kadar yüklemeyin.
• Tavan yükü için aracınızın ve tavan sisteminin izin verdiği en fazla yükü kullanım kılavuzundan öğrenin; ağır eşyaları tavana değil bagaja koyun.
• Tavan yükü aracı rüzgâra karşı daha hassas yapar; hızınızı ve viraj tavrınızı buna göre ayarlayın.

LPG’li araçlar için kısa not

LPG’li araçlarda yola çıkmadan önce gaz kokusu, rölantide dalgalanma ya da geçişte tekleme olup olmadığına dikkat edin. Benzin deposunu da tamamen boşaltmayın, çünkü motor ilk çalışmada benzin kullanır. Son LPG bakımının üzerinden uzun zaman geçtiyse yolculuktan önce yaptırmak mantıklıdır; aralıkları LPG sistemi bakımı yazısında, sistemle ilgili hizmetlerimizi LPG Sistemleri sayfamızda bulabilirsiniz.

Yolculuk sırasında

Mola verin

Yorgunluk, araçtaki birçok arızadan daha tehlikelidir. Genellikle yaklaşık iki saatte bir kısa mola önerilir. Molalarda aracın çevresinde kısa bir tur atıp lastiklere göz atmak da iyi bir alışkanlıktır.

Hararet göstergesini takip edin

Sıcak havada, yüklü araçla rampa çıkarken ya da trafikte beklerken motor daha çok ısınır. Hararet göstergesi normalin üzerine çıkarsa:

• Güvenli bir yerde durun, motoru zorlamayın.
• Motor sıcakken radyatör ya da yedek depo kapağını kesinlikle açmayın; basınçlı sıcak sıvı yaralanmaya yol açabilir.
• Motor soğuduktan sonra seviyeyi kontrol edin; sorun tekrar ediyorsa yola devam etmeden destek alın.

Yolda bir uyarı lambası yanarsa ne anlama gelebileceğini gösterge paneli uyarı lambaları yazımızda anlattık. Yolda lastik patlarsa yapılacakları da yolda lastik patlarsa ne yapmalı yazısında bulabilirsiniz.

Araçta bulundurulacaklar

• Reflektör, ilk yardım çantası ve yangın söndürücü (son kullanma tarihlerine bakın)
• Kriko, bijon anahtarı ve stepne ya da tamir kiti
• Takviye kablosu ve el feneri
• Bol su, telefon şarj kablosu ve araç kullanım kılavuzu
• Ruhsat ve sigorta poliçesi

Yola çıkmadan birkaç gün önce aracınıza bir de bizim gözümüzle bakmamızı isterseniz arayın ya da WhatsApp’tan yazın. İvedik OSB’deki atölyemiz pazartesiden cumartesiye 08:00–18:00 arası açık; tatil öncesi son güne kalmamak işinizi kolaylaştırır.

Sık sorulan sorular