LPG Tankı Kaç Yılda Değişir? Etiket Nasıl Okunur?

LPG’li bir araç kullanıyorsanız ya da ikinci el LPG’li araç almayı düşünüyorsanız, kontrol etmeniz gereken parçalardan biri de gözden en uzak duran parçadır: tank. Tank çoğu zaman stepne yuvasında ya da bagajda, bir kapağın altında durur ve yıllarca kimse ona bakmaz. Oysa tankın da bir kullanım süresi vardır.

Tankın neden bir kullanım süresi var?

LPG tankta basınç altında, sıvı hâlde saklanır. Tank bu basınca dayanacak şekilde tasarlanır ve test edilir; ancak yıllar içinde sıcaklık değişimleri, nem, titreşim ve korozyon malzemeyi etkileyebilir. Bu yüzden tank üreticileri ve ilgili düzenlemeler, tankların belirli bir süre kullanılmasını öngörür. Bu süre dolduktan sonra tankın görünüşte sağlam olması, güvenli olduğu anlamına gelmez. Tankın iç yüzeyindeki yorulma ya da korozyon dışarıdan bakılarak anlaşılamaz; bu yüzden kontrolde esas alınan, tankın durumu kadar üzerindeki tarihtir.

Kullanım süresi ne kadar?

Kullanım süresi tankın etiketinde yazan süredir. Bu süre genellikle üretim tarihinden itibaren 10 yıl olarak belirtilir. Ancak tankınız için geçerli olan bilgi, kendi etiketinde ve sistem belgelerinde yazan bilgidir; genel bir rakamla yetinmeden etiketi kontrol etmenizi öneririz.

Tank etiketi nerede ve nasıl okunur?

Etiket ya da plaka, tankın üzerinde bulunur; simit tanklarda çoğu zaman tankın üst yüzeyinde ya da multivalfin yakınında, silindirik tanklarda gövdenin bir ucunda yer alır. Etikette genellikle şu bilgiler bulunur:

• Üretici ve seri numarası
• Üretim tarihi (ay ve yıl)
• Tank tipi ve hacmi (litre)
• Onay ya da tip onay numarası
• Bazı tanklarda son kullanma tarihi ayrıca yazar

Etikette ayrıca bir son kullanma tarihi yazmıyorsa, süre üretim tarihine göre hesaplanır. Etiket kirlenmiş ya da yıpranmışsa temizlemeden önce okumayı deneyin; okunaksız ya da kayıp bir etiket de muayenede sorun çıkarabilir.

Simit tank ve silindirik tank

Binek araçlarda en yaygın iki tank tipi vardır. Simit (toroidal) tank stepne yuvasına yerleşir ve bagaj hacmini büyük ölçüde korur; ancak stepnenin yerini alır. Silindirik tank bagaja yerleşir; aynı araçta genellikle daha fazla kapasite sunabilir, ama bagaj hacminden kullanır. Tank tipi kullanım süresinin hesabını değiştirmez; her iki tipte de esas olan tankın etiketindeki bilgilerdir. Tankın üzerindeki multivalf, yani dolum, çıkış ve güvenlik işlevlerini bir arada barındıran vana grubu da tankla birlikte kontrol edilen parçalardandır.

Muayenede neden kontrol edilir?

LPG’li araçların muayenesinde sistemin güvenliği kontrol edilir; tankın kullanım süresi ve etiketinin okunabilirliği de bu kontrolün bir parçasıdır. Kullanım süresi dolmuş tank, muayenede kusur olarak değerlendirilebilir. Muayene öncesinde bakılması gereken diğer noktaları — sızdırmazlık raporu ve ruhsat kaydı — LPG’li araç muayenesi yazımızda anlattık. Muayene şartları güncellenebileceği için güncel bilgiyi muayene istasyonundan teyit etmenizi öneririz.

İkinci el LPG’li araç alırken

LPG’li ikinci el araçlarda tankın yaşı, pazarlıkta sık gözden kaçan bir maliyet kalemidir. Araca bakarken:

• Tank etiketindeki üretim tarihini fotoğraflayın ve kalan süreyi hesaplayın.
• LPG sisteminin ruhsata işlenmiş olup olmadığını kontrol edin.
• Son sızdırmazlık raporunu ve bakım kayıtlarını isteyin.
• Tank bölmesinde koku, pas ya da hasar izi olup olmadığına bakın.
• Tankın bağlantı kayışlarının ve havalandırma hortumlarının yerinde olduğundan emin olun.

Süresi dolan tankla ne yapılır?

Kullanım süresi dolan tankın değiştirilmesi gerekir. Değişimde tankın tipi (simit ya da silindirik), hacmi ve araca uygunluğu değerlendirilir; değişim sonrası sistemin sızdırmazlık kontrolü yapılır ve gerekli belge işlemleri tamamlanır. Tank değişimiyle ilgili durumunuzu konuşmak için bize danışabilirsiniz.

Tankın ömrünü etkileyen kullanım alışkanlıkları

• Tankı aşırı doldurmayın: sistemler, sıvı LPG’nin genleşebilmesi için tankı tamamen doldurmayacak şekilde tasarlanır; dolum sınırına müdahale edilmemelidir.
• Tank bölmesini kuru ve temiz tutun: stepne yuvasında biriken su ve tuz, tank yüzeyinde korozyona yol açabilir.
• Darbe sonrası kontrol: arkadan çarpma ya da alt takıma sert darbe sonrasında tank ve bağlantıları kontrol ettirilmelidir.
• Düzenli sızdırmazlık kontrolü: multivalf ve bağlantı noktalarındaki küçük kaçaklar erken tespit edilir.

Tankı gözle kontrol ederken

Tank bölmesinin kapağını açtığınızda tankın yüzeyinde kabarmış boya, derin pas ya da ezik olup olmadığına bakın. Tankı araca bağlayan kayışların gevşemediğinden ve tank bölmesinin havalandırma hortumlarının yerinde olduğundan emin olun. Bu kontroller kullanım süresinin yerini tutmaz; ancak süresi dolmamış bir tankta da dikkat edilmesi gereken bir hasarı erkenden fark etmenizi sağlar. Şüpheli bir durum görürseniz aracı kullanmaya devam etmeden önce kontrol ettirin.

Gaz kokusu alırsanız

Tank bölmesinden ya da araçtan gaz kokusu geliyorsa aracı güvenli, açık bir yerde durdurun, kontağı kapatın, açık ateşten uzak durun ve kontrol ettirmeden aracı kullanmayın.

LPG sisteminin bakımı, sızdırmazlık kontrolü ve muayene hazırlığı hakkında bilgi için LPG Sistemleri sayfamıza göz atabilirsiniz. LPG’nin motora etkisi hakkındaki yaygın inanışları LPG motora zarar verir mi yazımızda ele aldık.

Sık sorulan sorular